gru 10

Poradnictwo zawodowe w szkole

Wśród wielu zadań stojących przed współczesną szkołą, organizacja szkolnego systemu poradnictwa zawodowego stanowi jedno z ważniejszych.
Obowiązek organizacji wewnątrzszkolnego systemu doradztwa oraz zajęć związanych z wyborem kierunku kształcenia, a także organizację współdziałania z poradniami psychologiczno-pedagogicznymi, w tym poradniami specjalistycznymi oraz innymi instytucjami świadczącymi poradnictwo i specjalistyczną pomoc uczniom i rodzicom, nakłada na dyrektorów szkół i rady pedagogiczne Rozporządzenie Ministerstwa Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów szkół (DzU 2001 nr 61 poz. 624 wraz ze zmianami DzU 2002 nr 10 poz. 96).
Zadanie to wymaga wsparcia wykształconego specjalisty – doradcy zawodowego, który zapewni pomoc w planowaniu kształcenia i kariery zawodowej na każdym etapie życia.
Szkolny doradca zawodowy to osoba udzielająca pomocy – w formie grupowych i indywidualnych porad zawodowych – młodzieży i osobom dorosłym w wyborze zawodu, kierunku kształcenia i szkolenia. Uwzględnia przy tym ich możliwości psychofizyczne i sytuację życiową, a także potrzeby rynku pracy oraz możliwości systemu edukacyjnego, współpracuje z rodzicami i nauczycielami w procesie orientacji zawodowej uczniów. Doradca zawodowy wykorzystuje w tym celu wiedzę o zawodach, znajomość psychologicznych i pedagogicznych technik, diagnozę rynku pracy oraz techniczne środki przekazywania informacji zawodowej.Główne zadania szkoły w zakresie doradztwa zawodowego to:
- systematyczne diagnozowanie zapotrzebowania uczniów na informacje edukacyjne i zawodowe oraz na pomoc w planowaniu kształcenia i kariery zawodowej
- gromadzenie, aktualizacja i udostępnianie informacji edukacyjnych i zawodowych
- prowadzenie działalności informacyjno-doradczej
- udzielanie indywidualnych porad uczniom i ich rodzicom
- prowadzenie w miarę możliwości grupowych zajęć aktywizujących, przygotowujących uczniów do świadomego planowania kariery i podjęcia roli zawodowej
- współpraca z instytucjami wspierającymi wewnątrzszkolny system doradztwa zawodowego, w szczególności z poradniami psychologiczno-pedagogicznymi oraz innymi instytucjami świadczącymi poradnictwo i specjalistyczną pomoc uczniom i rodzicom
- pomoc i udostępnianie informacji o szkołach wyższych, policealnych i systemie kształcenia ustawicznego
- współpraca wszystkich pracowników szkoły w celu realizacji zadań
Wymagania psychologiczne, jakie musi spełniać szkolny doradca zawodowy:

- komunikatywność,
- szacunek dla autonomii ucznia,
- wzbudzanie zaufania, dyskrecja, empatia,
- operatywność, przedsiębiorczość, otwartość na zmiany,
- umiejętność współpracy,
- świadomość własnych ograniczeń w zakresie udzielania pomocy.

W ramach programu Aktywizacji Zawodowej Absolwentów „Pierwsza Praca”, w szkołach gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych o uprawnieniach szkół publicznych decyzją Ministra Pracy i Polityki Społecznej, powstały Szkolne Ośrodki Kariery (SZOK).

SZOK – jest to miejsce w szkole gimnazjalnej i ponadgimnazjalnej (pracownia komputerowa, biblioteka, gabinet doradcy zawodowego lub dowolna klasa), gdzie uczniowie mogą zdobywać wiedzę i umiejętności, kształtować postawy
i zachowania niezbędne do realizowania swojej drogi zawodowej, poznawać reguły rządzące rynkiem pracy oraz mieć możliwość uzyskiwania informacji o ścieżkach edukacyjnych i lokalnym rynku pracy, a także zapoznać się
z podstawowymi informacjami z zakresu prawa pracy.
W Szkolnym Ośrodku Kariery praca z młodzieżą może przybierać różne formy: wykładów, prelekcji, treningów, szkoleń, kursów umiejętności i warsztatów grupowych, porad indywidualnych i samodzielnej pracy pod opieką szkolnego doradcy zawodowego.

Niniejsze zestawienie bibliograficzne adresowane jest przede wszystkim do szkolnych doradców zawodowych, nauczycieli – wychowawców, psychologów i pedagogów szkolnych, a także innych osób zainteresowanych ta problematyką.
Wszystkie zawarte w tym zestawieniu publikacje dostępne są w naszej bibliotece.

Książki:

1. Edukacja zawodowa a rynek pracy. Red. Stanisława Borkowska, Warszawa: Instytut Pracy i Spraw Socjalnych, 1999
sygn. 95 368 P
2. Edukacja zawodoznawcza i edukacja projakościowa w szkole. Red. Andrzej Krajna, Leszek Ryk, Krystyna Sujak-Lesz. Wrocław: Marmar, Centrum Edukacji Uniwersytetu Wrocławskiego, 2005
sygn. 94 622
3. Kwalifikacje zawodowe na współczesnym rynku pracy. Red. Stefan M. Kwiatkowski. Warszawa : Instytut Badań Edukacyjnych, 2004
sygn. 92 775- 7
4. Nowacki Tadeusz Wacław: Zawodoznawstwo. Wyd. 2 popr. Radom: Instytut Technologii Eksploatacji, 2001
sygn. 96 834 – 5
5. Paszkowska-Rogacz Anna : Warsztat pracy europejskiego doradcy kariery zawodowej. Warszawa: Krajowy Ośrodek Wspierania Edukacji Zawodowej , 2002 sygn. 88 624 – 5
6. Pedagogika pracy – doradztwo zawodowe. Red. Henryk Bednarczyk, Janusz Figurski, Mirosław Żurek. Warszawa: Wyższ Szkoła Pedagogiczna ZNP, 2005
sygn. 96 836 – 7
7. Psychologiczna problematyka doradztwa zawodowego : materiały do studiowania. Red. Henryk Skłodowski. T. 1-2. Łódź: Wydaw. Uniwersytetu Łódzkiego, 1999
sygn. T.1 – 85 429
T.2 – 85 430
8. Radziszewska Hanna: Moja droga rozwoju edukacyjnego: scenariusz zajęć z zakresu preorientacji zawodowej w gimnazjum. Łódź: Wydaw. WING, 2001 sygn. 87 098 P
9. Serakowska-Mąka Jadwiga: Edukacja zawodowa kluczem do jednoczącej się Europy. Toruń: Wydaw. Adam Marszałek, 2004
sygn. 92 817 – 18 P
10. Świerzyński Robert: Rozmowa kwalifikacyjna¨ jak wybrać najlepszych kandydatów. Gdańsk: Ośrodek Doradztwa i doskonalenia Kadr, 2000
sygn. 86 269 P
11. Tadeusiewicz Grażyna: Edukacja w Europie: szkoła, nauczyciel, doradztwo zawodowe. Warszawa: Wydaw. Naukowe PWN, 1997
sygn. 80 950 – 54 P
12. Tyszka Tadeusz: Psychologiczne pułapki oceniania i podejmowania decyzji. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Psychologiczne, 1999
sygn. 83 556 – 7, 87 792
13. Włodek-Chronowska Jadwiga: Komunikacja perswazyjna w poradnictwie zawodowym. Wrocław: Zakład Narod. im Ossolińskich, 1993
sygn. 76 150 – 52
14. Wojtasik Bożena: Doradca zawodu: studium teoretyczne z zakresu poradoznawstwa. Wrocław: Wydaw. Uniwer. Wrocławskiego, 1998
sygn. 77 016
15. Wojtasik Bożena: Watrsztat doradcy zawodu: aspekty psychologiczno – pedagogiczne. Warszawa: Wydaw. Szkolne PWN, 1997
sygn. 80 851 – 3 P
16. Wtbieram szkołę- zawód – pracę. Red. Jan Kropiwnicki. Jelenia Góra: Wydaw. Nauczycielskie, 1996
sygn. 79 229 – 31 P
17. Żurakowski Filip: Jak uczyć się szybko i skutecznie… i dostać się na wymarzoną uczelnię: inspirujący poradnik dla uczniów szkół średnich. Wyd. 2 popr. i uzup. Warszawa: Studio Emka, 2004
sygn. 86 012 – 13

Artykuły:

Orientacja zawodowa w szkole:

1. Baraniak Barbara: Szkoła miejscem pracy doradcy zawodowego. „Edukacja Ustawiczna Dorosłych” 2004 nr 3 s. 73 – 82
2. Bednarczyk Henryk, Kupidura Tomasz: Lokalne Systemy Informacji i Doradztwa Zawodowego. „Pedagogika Pracy” 2006 nr 48 s. 107 – 112
3. Białek Jolanta: Wybieramy swój przyszły zawód: scenariusz lekcji. „Charaktery” 2002 nr 5 s. 25
4. Bogdańska Paulina: Poradnictwo zawodowe na odległość (Distance Counselling). „Edukacja Ustawiczna Dorosłych”, 2003 nr 1 s. 97 – 1004
5. Chrąściel Katarzyna: Pomoc w wyborze zawodu. „Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze” 2006 nr 10 s. 42 – 45
6. Dobrowolska Małgorzata : Poradnictwo zawodowe w dobie integracji europejskiej. Przeciwdziałanie marginalizacji społecznej i zawodowej. „Chowanna” 2004 T. 2 s. 33 – 41
7. Falbórska Joanna: Szkolny ośrodek kariery. „Biblioteka w Szkole” 2006 nr 11 s. 20 – 22
8. Faliszewska Ewa: Orientacja zawodowa w edukacji elementarnej. „Pedagogika Pracy” 2005 nr 46 s. 76 – 81
9. Fiała Urszula: Orientacja zawodowa w treściach programu nauczania gimnazjum. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2001 nr 4 s. 20 – 22
10. Gawlik Tadeusz, Kupidura Tomasz: Nowe uregulowania prawne z poradnictwa zawodowego. „Edukacja Ustawiczna Dorosłych” 2004 nr 3 s. 55 – 64
11. Gołębiowski Lucjan: Rola ćwiczeń pedagogicznych w nauczaniu zawodu. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2003 nr 5 s. 20 – 22
12. Grącka Koanna: szok w SzOK. „Głos Nauczycielski” 2004 nr 33 s. 8 – 9
13. Greiner Iwona: Nauczyciel – wychowawca doradcą zawodowym ucznia. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2002 nr 3 s. 19 – 21
14. Herudziński Radosław: Młodzież na rynku pracy: aspekty pojęciowe, teoretyczne i praktyczne. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2004 nr 6
s. 22 – 26
15. Ignaczak Bożena: KOWEZ proponuje… : scenariusze zajęć ?Jak skutecznie poszukiwać odpowiedniej pracy” Cz. 1. „Nowa Edukacja Zawodowa” nr 1 s. 25 – 29
16. Ignaczak Bożena: KOWEZ proponuje… : scenariusze zajęć ?Jak skutecznie poszukiwać odpowiedniej pracy” Cz. 2. „Nowa Edukacja Zawodowa” nr 2 s. 35 – 41
17. Iwicka – Okońska Anna: Etyka doradcy zawodowego. „Wszystko dla Szkoły” 2005 nr 3 s. 1 – 6
18. Jaczyńska Monika: Orientacja szkolna a orientacja zawodowa. „Wychowanie Techniczne w Szkole” 2005 nr 3 s. 8 – 13
19. Jajtner Ilona: Biura Karier – po co i dla kogo istnieją? „Pedagogika Pracy” 2006 nr 49 s. 94 – 99
20. Janiga Mariusz: Orientacja szkolna i zawodowa w gimnazjum. „Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze” 2002 nr 3 s. 39 – 41
21. Jankowska Agnieszka: Szkolenie przygotowujące do rozmowy kwalifikacyjnej w kontekście działalności Klubu Pracy i Biur Karier. „Edukacja Dorosłych” 2003 nr 2 s. 63 – 75
22. Jędrzejewski Sławomir: Kierowanie karier zawodowych we współczesnej placówce edukacyjnej. Cz. 1. „Dyrektor Szkoły” 2000 nr 7/8 s. 18 – 20
23. Jędrzejewski Sławomir: Kierowanie karier zawodowych we współczesnej placówce edukacyjnej. Cz. 2. „Dyrektor Szkoły” 2000 nr 9 s. 24 – 28
24. Jędrzejewski Sławomir: Kierowanie karier zawodowych we współczesnej placówce edukacyjnej. Cz. 3. „Dyrektor Szkoły” 2000 nr 10 s. 30 – 35
25. Kania Iwona: Opracowanie i upowszechnianie materiałów metodycznych do planowania kariery zawodowej uczniów. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2005 nr 1 s. 4 – 5
26. Kaśkiewicz Agnieszka: Młodzieżowy Klub Planowania Rozwoju Zawodowego. „Wychowawca” 2005 nr 1 s. 16 – 18
27. Korbanek B.: Szkolny system orientacji zawodowej. W: Jak zaplanować pracę w szkole ponadgimnazjalnej? Pod red. Danuty Kitowskiej. Piła: Pracownia Wydawniczo-Edukacyjna K &K, 2003, S. 41 – 53
sygn, 90 087 – 8 P
28. Kowalska Urszula: Standard usługi poradnictwa zawodowego dla młodzieży. „Pedagogika Pracy” 2005 nr 47 s. 48 – 54
29. Krogulec-Sobowiec Maria: Projekt ?moje wymarzone miejsce pracy” .”Nowa Edukacja Zawodowa” 2004 nr 5 s. 26 – 30
30. Kulikowska S.A: Samookreślenie zawodowe uczniów klas starszych w warunkach rynku pracy. „Nauczyciel i Szkoła” 2001 nr ? s. 76 – 82
31. Lelińska Krystyna: Orientacja i poradnictwo zawodowe w nowym systemie edukacji. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2000 nr 2 s. 31 – 34
32. Lenart Jolanta: Nowy wymiar poradnictwa zawodowego. „Gazeta Szkolna” 2007 nr 30 s. 22
33. Lenart-Pawłowska Zofia: Przygotowanie do wejścia na rynek pracy. „Szkoła Zawodowa” 2000 nr 3 s. 23 – 30
(cykl lekcji)
34. Łukaszewicz Alicja: Propozycja standardowego wyposażenia bibliotek szkolnych w materiały z zakresu informacji zawodowej. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2002 nr 4 s. 21 – 23
35. Mandrzejewska-Smól Iwona: Działalność zawodoznawcza w gimnazjum – założenia i realia. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2005 nr 3 s. 14 – 17
36. Markiewicz Maryla: Potrzeby i możliwości doradztwa zawodowego w szkole wiejskiej. „Pedagogika Pracy” 2005 nr 47 s. 62 – 68
37. Matuszczak Magdalena: Co cię czeka gimnazjalisto? „Edukacjai Dialog” 2003 nr 2 s. 32 – 35
38. Mazur Elżbieta: Poradnictwo zawodowe w szkole ponadgimnazjalnej. „Pedagogika Pracy” 2005 nr 47 s. 55 – 62
39. Michalska Danuta: Rola doradców zawodowych w reformowanym systemie edukacji. ?Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze” 2002 nr 10 s. 46 – 48
40. Minta Jolanta: Orientacja i poradnictwo zawodowe. Młodzi Polacy na początku wieku i ich oczekiwania wobec doradców. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2003 nr 6 s. 13 – 16
41. Mosańska Izabela: Propozycje lekcji z preorientacji zawodowej dla uczniów klas trzecich gimnazjum. ?Wszystko dla Szkoły” 2006 nr 2 s. 23 – 24
42. Mysior Ryszard: Szkolne ośrodki doradztwa zawodowego. „Edukacja i Dialog” 2007 nr 3 s. 46 – 50
43. Obraniak Wojciech Ryszard: Doradca zawodu. „Wychowawca” 2005 nr 1 s. 18 – 19
44. Ochab Jolanta: Orientacja, informacja i doradztwo zawodowe w szkole gimnazjalnej. „Meritum” 2007 nr 1 s. 28 – 34, bibliogr.
45. Orientacja szkolna i zawodowa w gimnazjum: rola nauczyciela. Oprac. Jolanta Bednarska. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2000 nr 1 s. 24
46. Parzęcki Ryszard: Wspomaganie uczniów w wyborze zawodu i kierunku kształcenia komponentem procesu poradnictwa zawodowego. „Wychowanie na co dzień” 2004 nr 7/8 s. 23 – 25
47. Pater Małgorzata: Transition jako inspiracja do działania – projekt ?Edukacja na rzecz orientacji szkolno – zawodowej”. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2005 nr 42 s. 24 – 25
48. Paturska Krystyna: Czynniki wpływające na wybór zawodu – raport z badań ankietowych. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2002 nr 3 s. 15 – 17
49. Pawlak Joanna: Jak wspierać młodzież w podejmowaniu decyzji edukacyjnych i zawodowych? „Wychowawca” 2005 nr 1 s. 5 – 7
50. Pikulska Barbara, Pikulski Mirosław: Orientacja zawodowa: propozycja programu dla Szkolnego Klubu Aktywizacji Zawodowej w szkole ponadgimnazjalnej. „Biblioteka w Szkole” 2003 nr 12 s. 9 – 11
51. Piorunek Magdalena, Woźniak Marlena: Nauczyciel jako doradca zawodowy. „Nowa Szkoła” 2006 nr 8 s. 43 – 49
52. Ramirez Katarzyna: Jaki zawód wybierają gimnazjaliści – wychowankowie domu dziecka. „Nowa Szkoła” 2006 nr 5 s. 43 – 49
53. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 30 lipca 2003 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie podstawy programowej kształcenia w profilach kształcenia ogólnozawodowego. „Dziennik Ustaw” 2003 nr 143, poz. 1391
54. Rózga Dorota: O orientacji i poradnictwie zawodowym. „Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze” 2004 nr 10 s. 36 – 37
55. Rusakowska Daniela, Sawaniewicz Zdzisław: Orientacja szkolna i zawodowa w gimnazjum. „Pedagogika Pracy” 2002 nr 40 s. 143 – 150
56. Sarzyńska Ewa: Właściwości samooceny doradców zawodowych. „Edukacja Ustawiczna Dorosłych” 2004 nr 1 s. 77 – 85
57. Sawiński Julian Piotr: Jak stworzyć szkolny system informacji edukacyjej? „Nowa Szkoła” 2005 nr 3 s. 37 – 40
58. Słodowa Lucyna: Jak pomóc dziecku w wyborze zawodu? „Wychowawca” 2005 nr 1 s. 11 – 13
59. Solarz Małgorzata: Program wyboru szkoły ponadgimnazjalnej. „Wszystko dla Szkoły” 2005 nr 3 s. 8 – 9
60. Sołtysińska Grażyna: Znaczenie poradnictwa edukacyjno – zawodowego dla środowiska szkolnego. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2004 nr 1 s. 22 – 24
61. Suchy Stanisław: Biura Karier szansą dla absolwentów i pracowników. „Edukacja Ustawiczna Dorosłych” 2001 nr 1 s. 75 – 86
62. Szeląg Piotr: Orientacja i poradnictwo zawodowe. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2003 nr 1 s. 26 – 27
63. Szwejkowska-Bernard Halina: Program doradztwa zawodowego w gimnazjum. „Dyrektor Szkoły” 2005 nr 3 s. 17 – 19
64. Śmielecka Anna: Poradnictwo w podejmowaniu trafnych decyzji zawodowych. „Edukacja i Dialog” 2005 nr 8 s. 23 – 26
65. Tyluś Urszula” Kariera zawodowa uczniów wiejskich szkół podstawowych. „Nowa Szkoła” 2003 nr 2 s. 42 – 44
66. Wal Iwona: Planuję swoją przyszłość: rzecz o wewnątrzszkolnym systemie doradztwa zawodowego w Publicznym Gimnazjum. „Dyrektor Szkoły” 2005 nr 10 s. 18 – 20
67. Zarzycka Elżbieta: Przygotowanie ucznia do zawodu. „Edukacja i Dialog” 2001 nr 9 s. 7 – 10
68. Zestaw scenariuszylekcji wychowawczych z zakresu orientacji zawodowej i aktywnego poszukiwania pracy: materiały pokursowe. W: Jak zaplanować pracę w szkole ponadgimnazjalnej? Pod red. Danuty Kitowskiej. Piła: Pracownia Wydawniczo-Edukacyjna K&K, 2003, S. 55 – 91 sygn. 90 087 – 8 P
69. Żbikowska Zofia: Szkolny doradca zawodowy. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2003 nr 2 s. 4 – 6
(w gimnazjum i szkole ponadgimnazjalnej)
70. Żołubowski Henryk, Mastalerz Elżbieta: Przygotowanie nauczyciela do funkcji doradcy szkolnego w wyborze zawodu. „Nowa Edukacja Zawodowa” 2005 nr 5 s. 20 – 23

Poradnictwo dla osób niepełnosprawnych:

1. Brzozowska Władysława: Kształcenie doradców zawodowych dla potrzeb poradnictwa i zatrudnienia osób niepełnosprawnych. W: Kształcenie prozawodowe i zawodowe w kontekście integracji Europy. Pod red. Ryszarda Gerlacha. Bydgoszcz: Wydaw. Akademii Bydgoskiej, 2002  S. 135 – 142 sygn. 87 629-30
2. Karpińska Joanna: ?Junior”: program aktywizacji zawodowej absolwentów niepełnosprawnych. „Służba Pracownicza” 2003 nr 4 s. 5 – 10
3. Kukla Daniel: Poradnictwo zawodowe i praca zawodowa jako proces rewalidacji zawodowej osób niepełnosprawnych. „Edukacja Ustawiczna Dorosłych” 2004 nr 4 s. 63 – 70
4. Migos Agata: Praca zawodowa a osoby niepełnosprawne. „Pedagogika Pracy” 2006 nr 49 s. 37 – 44
5. Mrozek Elzbieta: Doradztwo na drodze życiowej osoby niepełnosprawnej. „Nowa Edukacja Zawodowa” nr 3 s. 55 – 58
6. Skura Joanna: Praca ukazana jako radość życia. „Edukacja i Dialog” 2007 nr 3 s. 55 – 58
(orientacja zawodowa w szkołach specjalnych dla osób z lekkim upośledzeniem umysłowym)
7. Stochmiałek Jerzy: Pedagogika pracy wobec problemów osób niepełnosprawnych. „Pedagogika Pracy” 2002 nr 40 s. 79 – 93
8. Szczupał Bernadeta: Plany życiowe młodzieży upośledzonej. „Edukacja i Dialog” 1999 nr 10 s. 31 – 34
9. Świątek Dorota: Stymulacja aktywności prozatrudnieniowej młodzieży niepełnosprawnej. „Szkoła Specjalna” 2006 nr 1 s. 35 – 40
10. Witczak Jezry: Organizacja poradnictwa zawodowego, szkolenia i pośrednictwo pracy dla osób niepełnosprawnych. „Słuzba Pracownicza” 2002 nr 5 s. 18 – 21

Iwona Bukowska
(listopad 2007)

pixelstats trackingpixel
komentarze: zamknięte Tagi: ,

Komentowanie wyłączone.